Egzersize Alt Astım

5 Mayıs 2016
6 kez görüntülendi

Spor yaparken nefes almakta zorluk çekiyor musunuz? Göğsünüzde sancı, kuru bir öksürük yada karın ağrısı oluyor mu? Bu soruların herhangi birisine “evet” cevabı veriyorsanız sizde “egzersize bağlı astım” olabileceğini hiç düşündünüz mü?

Bilindiği gibi, astım uzun süreli bir akciğer hastalığıdır. Akciğer fonksiyonları azaldığı için nefes almakta aralıksız bir bıkkınlık vardır. Ama, bu hastalar belirli zamanlarda,ani astım atağı olarak tanımlanan ve hastaların nefes almakta epeyce zorlandıkları bir döneme girerler. Bu dönemde rahatlamak için nefes açıcı hap uygulamak zorunda kalırlar. Bir çoğu da tedavi bakmak için ivedi servise başvurur.

Astımlı sporcuların çoğunda bazen de sağlıklı sporcularda sportif aktiviteler sırasında yada ardından ani astım atağı olabilir. Ancak bu saldırı kendine nefes almakta zorlanma olmaksızın göğüs ağrısı, öksürük, karın ağrısı biçiminde de gösterebilir. Bu durum egzersize bağlı astım olarak (EBA) tanımlanır. Böylece fazla birey egzersize emrindeki astım atağı yüzünden spor yerine getirmek istemez. Spor yerine getirmek isteyenler ise doktorların bu konudaki deneyimsizliğinden dolayı herhangi bir öneri alamazlar. Sonuçta, spor yapmayan, spordan uzaktan duran, azalan fiziksel kondisyonları ve artan kiloları sebebiyle jurnal hayati aktivitelerini dahi yapamayan, yürek ve damar hastalıkları yönünden riske girmiş bireylerle doymuş bir kalabalık oluşur.

Egzersize alt astımın görülme sıklığı, sporcunun kondisyon düzeyine, yapılan sporun tipine, yapıldığı çevre şartlarına ve tanıda kullanılan yönteme alt olarak %4 ile %35 arasında değişmektedir. Egzersize tabi astıma özgü şikayetler aralarında wheezing, öksürük, nefes darlığı, göğüs ağrısı ve tedirginlik sayılabilir. Bilhassa çocuklarda göğüs ağrısı ön plandır. Bu şikayetler, genelde spor sonrası 5 dakikada başlar, 10-15. dakikada yoğunlaşır ve 15-30 dakika içinde akciğer fonksiyonlarının normale dönmesi ile birlikte kendiliğinden geçer. Ama, astımlı sporcularda ve bazı sağlıklı sporcularda şikayetlerin geçmesi için nefes açıcı sprey kullanılması gerekebilir.

Egzersize tabi astım tanısında ilk olarak sporcuların ayrıntılı bir hikayesi alınmalıdır. Spor sonrası görülen bu şikayetlerin başka bir hastalığa ait olup olmadığını tahsis etmek için yürek, akciğer ve dolaşım sistemi muayenesi yapılmalıdır. Egzersize yan astım tanısında çalışma testi ve kimyasal testler kullanılabilir. Ama öyle çok araştırmacı, sporun doğasına uygunluğu sebebiyle, testini önermektedir. Çalışma testi öncesinde ve ardından akciğer fonksiyonları ölçülür. Bu ölçümler aralarında %10-15 üzerinde azalma olması durumunda EBA tanısı konur. EBA olduğunu öğrenen sporcu büyük bir düş kırıklığına uğrayabilir. Bundan sonraki spor yaşamının bittiğini düşünebilir. Bunun için, ilk olarak egzersize yan astımın korkulacak bir rahatsızlık olmadığı anlatılmalı, uluslar arası müsabakalarda pek fazla altın madalya kazanmış astımlı sporcunun olduğu hatırlatılmalıdır. Uygun bir çare ile birlikte sporunu rahatlıkla yapabileceğini, hatta eskisine tarafından daha iyi seviyede olacağı anlatılmalıdır. Bu ikna turundan daha sonra, sportif aktiviteden 15 dakika önce kullanılmak üzere hava yollarını açıcı bir hap verilmeli, rekreasyonel sporcu ise hangi sporları tehlikesiz bir şekilde yapabileceği açıklanmalıdır. Güvenli sporlar içerisinde boks, kayak, kısa mesafeli koşu, tenis, jimnastik, karate, güreş, yüzme, su topu ve dalmayı örnek olarak verebiliriz. Bilhassa yüzme sporu bu grup içinde en uygun olanıdır. Ancak, sportif aktiviteyi önerirken sporcuların eğlenceli, anlamlı ve pratik bulduğu aktiviteleri de göz önünde bulundurulmalıdır.

Yine akut astım atağını önlemede etkin olduğu aşina uzun süreli orta yoğunlukta egzersizler (aerobik) ile kısa süreli yüksel yoğunluklu egzersizler (anaerobik) önerilmelidir. Soğuk ve kuru havalarda açık alanda yapılan sportif aktivitelerde burundan bitik alıp vermeli, atkı kullanılmalı yada kapalı alanlarda spor yapılmalıdır. aşırı sıcak ve yüksek nem oranının etkin olduğu yaz aylarında ise kayıtlı saatlerde spor yapılmaması gerektiği hatırlatılmalıdır (sabah 10.00 ile öğleden sonradan 16.00 arası)

Son laf olarak “egzersize bağlı astım tanısı olan ve müsabakalara katılarak altın madalya kazanmış öyle fazla elit sporcunun var olduğu” unutulmamalıdır.

Doç.Dr Yavuz YILDIZ

Spor Hekimi Uzmanı

Egzersize Alt Astım www.melekhanim.com farkıyla sizlerle.

Egzersize Alt Astım Konusuna Ait Etiketler

Bu Konuyu Sosyal Medyada Paylaş

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yaz


Yukarı Çık